All lives matter

We kunnen nu wel stellen dat hét vaccin er nu echt komt. Het is alsof de geallieerden zijn geland; we moeten alleen deze winter door zien te komen. Iedereen is het behoorlijk zat om niet te kunnen doen wat je wil. Niet sporten, niet uit eten en geen vakantie. En geen feestjes of festivals. Weinig vertier of gezelligheid. In het dieptepunt van de 2e coronagolf mag je maar een paar mensen thuis ontvangen of eigenlijk liever niemand, want wie weet is één van de twee besmet.

Ook onze kindervriend Sinterklaas moet het dit jaar zonder gezelschap doen. Opeens zie ik alleen nog maar afbeeldingen van de Sint alleen en de cadeautjes. Zijn hulpje is vrijwel nergens meer te bekennen. Ik verbaas mezelf er over dat ik in deze column niet eens de naam van het knechtje durf te noemen. Ik durf niet eens te zeggen dat ik het echt wel jammer vind, want dat is waarschijnlijk al fout. Eigenlijk staat 2020 niet alleen in het teken van corona, maar is het ook het jaar van de eenzame Sinterklaas.

Sinterklaas liep op de koop toe het virus op en heeft heel Nederland ook let en is het vaccin ook voor hem te laat gekomen.

Sinds de anti-etnische-discriminatie-beweging actief is, moet je je uiterst politiek-correct uitspreken. Een slip of the tongue en wordt je als rasist bestempeld. Heel goed om er op te letten of er niet mensen met een andere afkomst of met een achternaam die in de vorige eeuw nog niet in ons telefoonboek stond, worden overgeslagen of afgewezen om die reden.

Maar wat niet iedereen weet is dat er véél meer mensen gediscrimineerd worden om hun leeftijd! Niet alleen wordt het hun moeilijk gemaakt aan het werk te komen als ze eenmaal hun baan hebben verloren, maar ouderen worden ook vaak uitgelachen als ze niet bekend zijn met nieuwigheden, uitgescholden als ze aanwijzingen niet op tijd gezien hebben en zelfs geduwd als ze niet snel genoeg voortmaken in een rij.

En toen de corona-pandemie een feit was: hoeveel geld is er niet gegaan naar alle relatief jonge mensen die vanwege corona in het ziekenhuis terecht kwamen? Opeens kon er plaats voor hun gemaakt worden en stroomde de hulp van alle kanten binnen. En bij de ouderen in de verpleeghuizen? Daar werd gewoon de voordeur op slot gedaan, en iedereen die binnen was kon er in stikken. Veel bewonders overleden in eenzame opsluiting. Geen arts of verpleegkundige 24 aan je bed, zoals in het ziekenhuis, met de nieuwste geneesmiddelen en een roesje als je het benauwd had. Geen familie in wegwerpjas en mondkapje om je moed in te praten. Nee, er mochten in de verpleeghuizen geen mondkapjes gebruikt worden, want anders waren er te weinig. Te weinig voor wie? Voor de jongeren in het ziekenhuis. Eigenlijk schandalig.

En hoe meer ouderen er de komende jaren bij komen hoe meer ergernis ze zullen veroorzaken met hun rollators, hun hand op de knip vanwege hun krappe pensioen en hun eindeloze hulpvragen. Dat wakkert discriminatie alleen maar aan. Er is in Nederland niet eens een woord voor het negatief en stereotype neerzetten van ouderen. Ageism in het Engels. Hier bestaat het gewoon, maar wordt niet benoemd noch onderkent.

Natuurlijk moeten we er voor strijden dat onze mede-Nederlanders van allochtone afkomst net zo behandeld worden als we zelf behandeld willen worden. Maar dat geldt net zo goed voor alle ouderen in onze samenleving die nog graag mee willen doen en recht hebben op dezelfde behandeling als hun jongere aardbewoner.

Ik ging er altijd van uit dat het leven even waardevol is, in welke fase het zich ook bevindt. Maar deze week kwam er een bericht naar buiten dat niet de headlines haalde: de richtlijn van de federatie van medisch specialisten voor de toepassing van triage bij overlopen van de zorg tijdens deze coronacrisis.

Dat houd dus in dat, als er in deze tweede en straks derde coronagolf zoveel patiënten binnenstromen, dat er bedden te kort zijn, dan mag je: …nee, niet selecteren op etnische afkomst; stel je voor?! En nee, je mag geen voorrang geven aan mensen die geslaagd zijn in het leven of een belangrijke positie hebben in de samenleving, en nog een aantal voor hun voor de hand liggende dilemma’s zoals man/vrouw. Maar je mag wel… en daar komt het: plaats maken voor een jongere ten koste van een oudere!! En wat is het argument? Dat je, als oudere, al de kans heb gehad om meer levensfasen te doorlopen. Een jongere van 20 heeft bv mijn levensfase nog niet kunnen doorlopen en wat zou dat toch jammer zijn als hem die kans zou worden ontnomen. Echt bezopen! Het leven van een snotaap van 20 die nog niets voor de maatschappij heeft gedaan wordt openlijk belangrijker gevonden, waardevoller, zinvoller, dan mijn leven, dat gaat mijn begrip te boven. De beoordeling van de waarde van een leven wordt volgens de richtlijn ingedeeld in categorieën. Hoe ouder hoe minder gewicht in de schaal. Maar nu snap ik ook waarom er zo weinig geld naar de verpleeghuizen en ouderenzorg gaat: die patiënten daar hebben volgens de medisch ethici al genoeg levensfasen doorlopen, ’t wel eens mooi geweest!

Toen ik een half jaar geleden door kreeg dat er grote druk op ouderen werd gelegd om af te zien van ziekenhuis- of IC-opname om maar geen plek te bezetten van een jongere, én ik ontdekte dat ouderen botweg geweerd werden van de IC, moest ik huilen van ontzetting. En nu is er deze richtlijn voor triage van de federatie van medisch specialisten, waarin leeftijdscategorieën worden genoemd die discriminatie van ouderen alleen maar in de hand werkt. Waarom komt hier niemand tegen in opstand? Waarom haalt dit het nieuws niet? Hoezo vindt iedereen het vanzelfsprekend dat er op deze wijze op leeftijd gediscrimineerd mág worden? Ik vind dat áll lives matter, maar blijkbaar geldt dit niet voor onze levens: die van de ouderen.